misija UN je navela da su identifikovani incidenti bili napadi raketama Tomahavk na jasno označenu osnovnu školu Šadžare Tajebeh u Minabu, u kojima je ubijeno više od 150 ljudi, uključujući približno 120 djece.
Poslije američkih i izraelskih vojnih udara 28. februara na Iran, Misija Ujedinjenih nacija za utvrđivanje činjenica utvrdila je da postoje „razumne osnove“ za vjerovanje da su SAD počinile ratni zločin izvođenjem neselektivnih napada koji su izazvali smrt i povrede civila, kao i štetu na civilnoj infrastrukturi.
U izvještaju objavljenom u četvrtak, misija UN je navela da su identifikovani incidenti bili napadi raketama Tomahavk na jasno označenu osnovnu školu Šadžare Tajebeh u Minabu, u kojima je ubijeno više od 150 ljudi, uključujući približno 120 djece.
Američki zvaničnici su više puta izjavili da se vojne operacije sprovode u skladu sa zakonom o oružanim sukobima i da je istraga u toku. U junu je predsjednik SAD Donald Tramp rekao da „niko to nije uradio namjerno“ i da je to „pod istragom“.
Konačan izvještaj još nije objavljen.
„Za razliku od Irana, Sjedinjene Države nikada ne gađaju civile i mi ćemo nastaviti da djelujemo precizno, gađajući samo one koji prete nama i našim saveznicima i nećemo popustiti“, napisao je na X u martu Šon Parnel, pomoćnik ministra obrane za javne poslove, nekoliko dana pošto su se prvi put pojavili izvještaji o bombardovanju škole.
U drugom napadu u Lamerdu, naveli su eksperti UN, precizne rakete su ispustile oblake volframovih kuglica iznad jasno prepoznatljivog sportskog kompleksa i obližnjeg stambenog područja, ubivši 22 civila, muškarca i žene.
Centralna komanda SAD je u martu saopštila da američke snage nisu izvele nikakve napade na Lamerd 28. februara i da video snimak napada koji je kružio ne prikazuje preciznu raketu.
Izvještaj je takođe zaključio da je nasilna represija iranske vlade tokom protesta u decembru i januaru predstavljala neviđenu eskalaciju u odnosu na prethodne represije, i da je bila obilježena širokom upotrebom smrtonosne sile koja je rezultirala masovnim ubistvima i povredama, kao i brojnim hapšenjima.
Misija UN je saopštila da mnoga od ovih teških kršenja predstavljaju zločine protiv čovječnosti, uključujući ubistva, zatvaranje, mučenje i druga nehumana djela koja su počinile iranske vlasti u okviru široko rasprostranjenog i sistematskog napada na civile.
Misija za utvrđivanje činjenica pozvala je Iran i SAD da odmah okončaju sva kršenja prava i navodne zločine, obezbede punu nadoknadu štete žrtvama i preduzmu korake kako bi sprečili ponavljanje sličnih incidenata. Takođe je pozvala na hitan prekid neprijateljstava, obnovljene diplomatske napore država članica UN u cilju trajnog mira, kao i na odgovornost trećih država kroz korišćenje univerzalne jurisdikcije.
Američki predsjednik Donald Tramp rekao je u srijedu da je Iran direktno kontaktirao Sjedinjene Države i da traži dogovor, sugerišući da bi sedmomjesečni rat mogao da se bliži kraju.
Obraćajući se novinarima po dolasku u Severnu Karolinu 16. septembra, Tramp je rekao: „Nadam se da smo pri kraju rata“ i dodao da Iran „želi da postigne dogovor“.
Na pitanje da li je kontakt došao direktno iz Teherana ili preko posrednika, Tramp je odgovorio da je bio direktan. On nije iznio detalje i nije bilo javne potvrde iranskih zvaničnika o takvom kontaktu.
Tramp je kasnije na predizbornom skupu rekao da bi sukob mogao imati „zaista dobar kraj“, sugerišući da bi mogao ući u drugu fazu poslije američkih izbora u novembru.
Potpredsjednik Džej Di Vens je slično rekao da bi rat mogao ući u „fundamentalno drugačiju fazu“ u narednih mjesec ili dva, bez preciziranja da li bi to značilo smanjenje borbi, eskalaciju ili diplomatiju.
Tramp i Vens su to rekli uprkos nedavnoj javnoj poruci sekretara Vrhovnog savjeta za nacionalnu bezbjednost Irana s tvrde linije Mohsena Rezaija. Rezai je u ponedjeljak rekao da Teheran neće pregovarati s Vašingtonom dok se ne ispune uslovi Irana.
U međuvremenu, portal Aksios je izvijestio da se očekuje da će se Tramp sastati s liderima arapskih zemalja Persijskog zaliva u Njujorku 22. septembra na marginama Generalne skupštine UN. Očekuje se da će se sastanak fokusirati na predloženu poslijeratnu strategiju Vašingtona za Iran, iako BIJela kuća nije javno potvrdila planove.
(RTCG)
