Most je tokom svoje istorije prolazio kroz ratna razaranja i sanacije, ali je posljednja ozbiljnija rekonstrukcija urađena još 1986. godine, kada su otklanjani defekti i oštećenja koja su ugrožavala betonsku konstrukciju. Nakon četiri decenije most na Đurđevića Tari dobija novu veliku obnovu nakon.
Iznad Tare ponovo se ispisuje jedno od najuzbudljivijih poglavlja u istoriji crnogorskog graditeljstva. Ekskluzivne fotografije i snimci iz vazduha, ali i iz neposredne blizine konstrukcije, otkrivaju kako danas izgleda rekonstrukcija čuvenog mosta na Đurđevića Tari – građevine koja je gotovo devet decenija prkosila vremenu, ratovima i kanjonu jedne od najljepših evropskih rijeka.
Pogled iz ptičje perspektive otkriva ono što se sa puta gotovo i ne može vidjeti radnike visoko iznad Tare i zahvate na lukovima mosta. Iz „žablje perspektive“, duboko iz kanjona, prizor je još impresivniji monumentalni betonski lukovi izdižu se iznad rijeke, dok se na njima odvija zahtjevan posao čiji je cilj da čuveni most dobije još najmanje nekoliko decenija života.
Radovi ulaze u završnicu, Kinezi rade danonoćno
Rekonstrukcija mosta počela je u julu 2025. godine, a projekat je vrijedan oko 7,05 miliona eura. Novac je obezbijedila Narodna Republika Kina kroz donaciju, dok je kao glavni izvođač izabrana kineska kompanija Shandong Luqiao Group. Shandong Luqiao Group Domaća Uprava za saobraćaj prati i kontroliše realizaciju projekta.
Nakon zimske pauze, radovi su nastavljeni ovog proljeća, a tokom ljeta iz Uprave za saobraćaj saopšteno je da je završeno oko 60 odsto posla, uz najavu da bi glavni radovi mogli biti završeni do 26.oktobra 2026. godine. Upotrebna dozvola očekuje se tokom 2027. godine.
Drugim riječima, spektakularne scene koje danas gledamo nisu samo dio još jednog gradilišta. One su pogled u posljednju veliku fazu obnove jednog od najprepoznatljivijih simbola Crne Gore.
Prva velika obnova poslije četiri decenije
Most je tokom svoje istorije prolazio kroz ratna razaranja i sanacije, ali je posljednja ozbiljnija rekonstrukcija urađena još 1986. godine, kada su otklanjani defekti i oštećenja koja su ugrožavala betonsku konstrukciju. Zato je današnji zahvat posebno značajan: riječ je o prvoj velikoj rekonstrukciji nakon četiri decenije.
Cilj nije samo da most izgleda bolje. Rekonstrukcijom se treba produžiti njegov životni vijek, unaprijediti bezbjednost i očuvati autentičnost istorijske konstrukcije. U sanaciji se koriste i savremeni materijali, uključujući karbonske trake, kako bi se poboljšala nosivost konstrukcije.
Poseban izazov predstavlja činjenica da se radi o mostu koji je istovremeno saobraćajnica, turistička atrakcija i dio kulturno-istorijskog nasljeđa, u prostoru Nacionalnog parka „Durmitor“. Zbog toga se radovi usklađuju sa brojnim institucijama i zahtjevima zaštite prostora.
Nastao u vrijeme Kraljevine Jugoslavije kada je bio evropsko čudo
Most na Đurđevića Tari nastao je između 1938. i 1940. godine, prema projektu inženjera Mijata Trojanovića, nakon međunarodnog konkursa koji je raspisalo Ministarstvo građevina Kraljevine Jugoslavije. Izgradnju je izvodilo beogradsko preduzeće „Andonović“.
Sa svojih oko 366 metara dužine, pet betonskih lukova i kolovozom koji se nalazi približno 150 do 170 metara iznad Tare, most je u vrijeme izgradnje bio najveći drumski most od armiranog betona u Evropi i jedan od najvećih takvih objekata na svijetu. Glavni luk ima raspon od oko 116 metara.
Preživio i rat i film
Istorija Đurđevića Tare ne može se ispričati bez priče o Lazaru Jaukoviću, građevinskom inženjeru koji je učestvovao u izgradnji mosta. Tokom Drugog svjetskog rata, 1942. godine, jedan od manjih lukova mosta je srušen kako bi se spriječilo napredovanje neprijateljskih snaga. Jauković je učestvovao u tom poduhvatu, a kasnije je strijeljan. Most je nakon rata obnovljen, a radovi na obnovi završeni su 1946. godine.
Njegova nevjerovatna priča, kao i izgled samog mosta, učinili su Đurđevića Taru dijelom filmske istorije. Most je bio jedna od ključnih lokacija jugoslovenskog filma „Most“, a kasnije i filma „Force 10 from Navarone“, u kojem su igrali Harrison Ford, Robert Shaw i drugi poznati glumci.
Pogled koji se rijetko pruža
Danas, gotovo 90 godina nakon što su prvi graditelji završili monumentalnu konstrukciju nad Tarom, na istom mjestu ponovo dominiraju skele, sajle, radne platforme i građevinske ekipe.
Samo što ovog puta imamo mogućnost da sve to vidimo iz potpuno drugačijeg ugla.
Iz vazduha – most izgleda kao gigantska građevinska skulptura iznad kanjona.
Iz dubine kanjona – njegove dimenzije postaju gotovo nestvarne.
